«Το φεστιβάλ έχει γίνει πλέον θεσμός. Χρειάζεται όμως περισσότερο επαγγελματισμό, αρτιότερη οργάνωση, αναβάθμιση της εμπορικής έκθεσης και νέες ιδέες.»
Γράφει ο Στράτος Πανταβός
Όταν το Aegina Fistiki Fest ήταν ακόμη ένα όνειρο
Ο αρχιτέκτονας Στράτος Πανταβός, μέλος από την πρώτη Οργανωτική Επιτροπή, επιστρέφει στα χρόνια της γέννησης του θεσμού και μοιράζεται αναμνήσεις, εμπειρίες και σκέψεις για την πορεία ενός εγχειρήματος που ξεκίνησε ως όραμα και εξελίχθηκε σε σημείο αναφοράς για την Αίγινα.
Η ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ
Tο φεστιβάλ σήμερα λειτουργεί ως ένας φορέας παιδείας και ένα ανάχωμα στο επιφανειακό κουλέρ λοκάλ. Μετά από 18 χρόνια πώς σχολιάζεις την πορεία αυτού του οράματος;
Για να είμαι ειλικρινής, όταν ξεκινήσαμε την πρώτη διοργάνωση του Φιστίκι φεστ δεν είχε περάσει από το μυαλό μας για το που θα έφτανε αυτό το εγχείρημα και ότι θα μιλούσαμε για το φεστιβάλ σε χρόνο ενεστώτα, σήμερα 18 χρόνια μετά. Και αυτό γιατί είχαν γίνει και άλλες προσπάθειες πριν από τη δική μας για την δημιουργία μιας γιορτής γύρω από το φιστίκι αλλά δεν είχαν πάει μακριά.
Είναι θετικό κατ’ αρχάς ότι το φεστιβάλ υπάρχει σήμερα και όλοι θεωρούν δεδομένο ό τι θα συνεχίσει να υπάρχει και τις επόμενες χρονιές. Έχει μπει δηλαδή κατά κάποιο τρόπο σε ένα σύστημα αυτόματου πιλότου. Υπάρχει ένας καμβάς που χρησιμεύει σαν οδηγός για το στήσιμο του φεστιβάλ, είναι μεν θετικό αλλά ταυτόχρονα είναι και περιοριστικό γιατί καθησυχάζει και δεν δίνει ερέθισμα σε καινοτομίες και φρέσκιες ιδέες. Προσωπικά δεν θα μπορούσα να δώσω επομένως μια μονοδιάστατη απάντηση σε αυτό το ερώτημα. Το φεστιβάλ έχει γίνει πλέον θεσμός χρειάζεται όμως περισσότερο επαγγελματισμό, αρτιότερη οργάνωση, αναβάθμιση της εμπορικής έκθεσης και γενικότερα νέες ιδέες.
Γυρνώντας τον χρόνο πίσω ποια είναι η πιο έντονη ανάμνηση που κρατάς από εκείνη την εποχή;
Το βότσαλο στη λίμνη που τάραξε τα νερά, ήταν η εκδήλωση με την ευρηματικό τίτλο «Βάστα καημένη φιστικιά» το 2008 και εδώ θέλω να αναφερθώ στον αείμνηστο Δημήτρη Ποταμιάνο για την αμέριστη υποστήριξη και την καθοριστική συμμετοχή του στην διοργάνωση αυτή του συλλόγου των Ενεργών Πολιτών Αίγινας.
Εκεί δόθηκε το αρχικό έναυσμα και ερέθισμα σε ομάδες και φορείς που ήδη επεξεργαζόντουσαν την ιδέα ενός φεστιβάλ ώστε να δημιουργηθεί μια μεγάλη ομάδα κάτω από την σκέπη του Δήμου, που θα είχε ως στόχο το 1ο φεστιβάλ τον Σεπτέμβρη του 2009 .
Ένα ταξίδι στο Bronte της Σικελίας ήταν το πρώτο μας βήμα ώστε να πάρουμε γεύση από το δικό τους φεστιβάλ. Μας εντυπωσίασαν ο πλούτος των παρασκευασμάτων με βάση το φιστίκι αλλά κυρίως και η μεγάλη περηφάνια που είχαν για το προϊόν τους.
Η προετοιμασία μας ξεκίνησε 10 μήνες νωρίτερα. Δεν γνωρίζαμε πού θα κατέληγε αυτή η προσπάθεια αλλά είχαμε ενθουσιασμό, ενέργεια και αμέριστη διάθεση προσφοράς. Ξεκινήσαμε ανοιχτές συναντήσεις με παραγωγούς, επιχειρηματίες, καλλιτέχνες, φορείς και συλλόγους, πήραμε ερεθίσματα τα επεξεργαστήκαμε, δημιουργήσαμε ένα δυνατό τίτλο- concept «Aegina fistiki fest” και πάντα με πολλή δουλειά φτάσαμε στο τελικό αποτέλεσμα : ένα πολυ-φεστιβάλ με επιχειρηματικότητα, καινοτομία, εκθέσεις, δρώμενα, μουσικές εκδηλώσεις. Σημαντικότατη υπήρξε η συμμετοχή των εθελοντών που έδωσαν το δικό τους στίγμα και χρώμα στο φεστιβάλ. Ήταν η πρώτη φορά που είδαμε στην Αίγινα οργανωμένους εθελοντές να υποστηρίζουν μια μεγάλη εκδήλωση.
Η πιο έντονη ανάμνηση από εκείνη την εποχή ; Μου έχει μείνει μια γλυκιά μνήμη από την θετική ενέργεια που απλώθηκε στο νησί, την έβλεπα στα βλέμματα των ανθρώπων, αρκετές ημέρες μετά την λήξη του φεστιβάλ.
Για την ιστορία θα ήθελα να αναφέρω τα ονόματα των ανθρώπων της πρώτης Οργανωτικής Επιτροπής: H.P. Coulon, Κ. Ντρής, Ν. Αλυφαντής, Ε. Αλυφαντή, Μ. Γιαννούλη, Λ. Μαρίνη, Ν. Σταμπουλής, Τ. Γρίζου, Ν. Κωστάκος, Μ. Παπαδόπουλος, Γ. Καλοκέντης, Ν. Πούντος, Σ. Πανταβός με επικεφαλής τον Δήμαρχο Π. Κουκούλη. Υπήρξαν επίσης πολλοί άνθρωποι εκτός Επιτροπής που βοήθησαν, αναφέρω όσους μου έρχονται άμεσα στο μυαλό όπως οι Κ. Γαλάνης, Μ. Μουτσάτσος, Ι. Κρητικού, Μ. Κοττάκη, Φ. Αλυφαντή, Θ. Χωραφά, Μ. Περατικός, Α. Δερμάτης, Γ. Μαρίνος. Ζητώ συγνώμη από όσους μου διαφεύγουν.
Ποιες είναι οι προτεραιότητες της οργανωτικής επιτροπής σήμερα και πως η δική σου επιστημονική και προσωπική ματιά συμβάλλει στην διατήρηση της ποιότητας του θεσμού;
Νομίζω ότι πριν μιλήσουμε για τις προτεραιότητες μιας επιτροπής προέχει να ασχοληθούμε με την δομή αυτής της επιτροπής. Πολλές φορές όλα αυτά τα χρόνια δημιουργήθηκαν πολυμελείς επιτροπές οι οποίες έγιναν περισσότερο για να εξυπηρετήσουν προσωπικές φιλοδοξίες και χατίρια παρά για να συμβάλουν στην αποδοτικότερη διοργάνωση του φεστιβάλ. Βάσει της γενικότερης εμπειρίας, γνωρίζουμε ότι κάθε διοργάνωση φτιάχνεται από ένα πυρήνα 3 εως 5 ατόμων στον οποίο ανά θέμα και πάνω στην πορεία προστίθενται άλλοι άνθρωποι. Όλα τα παραπάνω άτομα με εξαίρεση μια part time εποχιακή γραμματέα είναι εθελοντές. Προσφέρουν από το περίσσευμα του χρόνου τους και συχνά καλύπτουν και μικροδαπάνες από την τσέπη τους. Επανειλημμένα έχει θιχτεί το παράδοξο της υπόθεσης αλλά από τους υπεράνω ιθύνοντες το θέμα σταθερά παραπέμπεται για λύση στο μέλλον. Το φεστιβάλ έχει απλωθεί εις ο,τι αφορά το πολιτιστικό σκέλος, καλύπτει μεγάλο τμήμα της καλοκαιρινής περιόδου και χρειάζεται να έχει μια αξιόπιστη διαχείριση από ανθρώπους επ’ αμοιβή που να διαχειρίζονται τα θέματα σε ετήσια βάση. Συμβαίνει συχνά κατά την περίοδο του χειμώνα να εμφανίζονται φορείς, tour operators η άλλοι παράγοντες και να προτείνουν συνεργασία η να ζητούν πληροφορίες για το επόμενη διοργάνωση και από την πλευρά του φεστιβάλ να μην υπάρχει αξιόπιστη απάντηση δεδομένου ότι η επιτροπή παύεται με την λήξη του προηγούμενου φεστιβάλ και ξαναδημιουργείται στα τέλη Μαΐου – αρχές Ιουνίου. Από ότι γνωρίζω μέχρι σήμερα δεν έχουν ανακοινωθεί οι ημερομηνίες του Φιστικι Φεστ 2026, ουτε εχει παραχθεί καποια σχετική αφίσα η λογότυπο. Προσωπικά δεν ενθουσιάζομαι από αυτή την κατάσταση και σε ότι με αφορά, που έχει να κάνει με την εμπορική έκθεση, νιώθω απογοητευμένος γιατί το επίπεδο της έχει καθηλωθεί σε μια μετριότητα κι ούτε έχει παρουσιαστεί παρ’ ολες τις παραινέσεις μου προς την πλευρά των ιθυνόντων, κάποιο ενδιαφέρον σοβαρής συζήτησης για αναβάθμιση. Δεν κάνουμε έναν ουσιαστικό, ειλικρινή απολογισμό μετά το τέλος του φεστιβάλ για το τι πετύχαμε και τι θα μπορούσε να κάνουμε καλύτερα και συνεχίζουμε να προχωράμε με τον αυτόματο πιλότο που ανέφερα και παραπάνω. Αυτό δεν σημαίνει ότι τα πράγματα γίνονται πιο εύκολα, απαιτείται πάντα σκληρή δουλειά από αυτούς τους λίγους που δουλεύουν αλλά αυτός ο τρόπος λειτουργίας εμένα προσωπικά δεν με βρίσκει σύμφωνο.
Πώς φαντάζεσαι τη σκυτάλη να περνάει στους νέους της Αίγινας και με ποιους;
Όλα τα φεστιβάλ και δρώμενα που φιλοδοξούν να προχωρήσουν στο μέλλον θα πρέπει να προβλέπουν πως θα περάσουν στα χέρια των επόμενων γενεών. Το ιδανικό πιστεύω είναι να γίνεται ενα σταδιακό μπόλιασμα της υπάρχουσας εμπειρίας με νέες δυνάμεις και ανθρώπους που θα φέρουν τις καινούργιες ιδέες. Αυτό το πάντρεμα για να επιτευχθεί χρειάζεται οργάνωση και δουλειά σε βάθος η οποία πρέπει να ξεκινήσει έγκαιρα και σε εποχή κατά την οποία δεν θα έχουν ξεκινήσει οι πιεστικές προετοιμασίες της τρέχουσας διοργάνωσης.
Η διαδικασία αυτή θα πρέπει να έχει ως αφετηρία τους ιθύνοντες ψηλότερα. Θα πρέπει να καθοδηγείται από ανθρώπους με όραμα και να έχει ένα πρόγραμμα ανοίγματος προς την κοινωνία, τους φορείς, τους πολίτες, τις παραγωγικές δυνάμεις. Θα πρέπει να το τρέξουν άνθρωποι με ενθουσιασμό, όρεξη για δουλειά και μεράκι.
Ποιες αλλαγές και ποια βήματα θεωρείς απαραίτητα για την επόμενη διοργάνωση ώστε το φεστιβάλ να παραμείνει ένας ζωντανός πολιτιστικός οργανισμός;
Απέχουμε 4 μήνες από το φεστιβάλ και δεν γνωρίζουμε ακόμη την ακριβή ημερομηνία (εκτος αν κάποιοι το γνωρίζουν στα κρυφά..), καθώς και την οργανωτική επιτροπή. Όπως είπα ο χρόνος που απομένει δεν επαρκεί για κάτι το εντυπωσιακά διαφορετικό από ότι έγινε τις προηγούμενες χρονιές. Οποιαδήποτε σοβαρή σκέψη αναβάθμισης του φεστιβάλ θα πρέπει κατά την άποψη μου να έχει χρονικό ορίζοντα τον Σεπτέμβριο του 2027.
